logo

Życiorys A. Mickiewicza

"Czucie i wiara silniej mówią do mnie
niż mędrca szkiełko i oko"

ADAM MICKIEWICZ jest uważany za jednego z najwybitniejszych polskich
poetów romantycznych. To właśnie on wydaniem "Ballad i romansów" w 1822
roku zapoczątkował polski romantyzm.

Adam Mickiewicz, herbu Poraj, urodził się 24 grudnia 1798 r. w Zaosiu
niedaleko Nowogródka bądź, jak inne źródła podają, w Nowogródku. Na
chrzcie (12 II 1799) otrzymał imiona: Adam Bernard. Pochodził z rodziny
drobnoszlacheckiej. Jego ojciec, Mikołaj, był nowogródzkim adwokatem,
matka, Barbara z domu Majewska, to córka ekonoma z Czombrowa. W 1807 r.
rozpoczął naukę w prowadzonej przez dominikanów powiatowej szkole w
Nowogródku. Z tego okresu pochodzą pierwsze próby poetyckie. 16 maja
1812 r. umiera ojciec poety. Mickiewicz w 1815 r. wyjeżdża do Wilna,
gdzie wstępuje na tamtejszy uniwersytet, gdzie studiuje na Wydziale Nauk
Fizycznych i Matematycznych. Uczęszcza też na wykłady na Wydziałach:
Nauk Moralnych i Politycznych oraz Literatury i Sztuk Wyzwolonych. Był
jednym z założycieli tajnego Towarzystwa Filomatów (1817), którego celem
była praca samokształceniowa i naukowa, później też działalność
wychowawcza i patriotyczna wśród młodzieży uniwersyteckiej. "Tygodnik
Wileński" zamieszcza na swoich łamach Zimę miejską, pierwszy drukowany
wiersz Mickiewicza. W 1819 r. kończy naukę, uzyskując stopień magistra.
Zostaje skierowany do pracy w powiatowej szkole w Kownie (1819 - 1823).
W 1822 r. w Wilnie ukazuje się, dedykowany przyjaciołom, pierwszy tom
Poezyj (tu m.in. Ballady i romanse ).Nowatorstwo zbioru spowoduje, że
rok 1822 zostanie uznany za datę przełomu romantycznego w Polsce. W rok
później Mickiewicz wydaje drugi tom Poezyj, w jego skład weszły:
Grażyna, II i IV cz. Dziadów. W lipcu 1823 r., w Wilnie, rozpoczyna się
śledztwo w sprawie tajnych związków młodzieży na Litwie. W nocy z 4 na 5
listopada tegoż roku zostaje aresztowany Mickiewicz. Przebywa w
więzieniu, w klasztorze bazylianów, do maja 1824 r. Skazany za
"szerzenie nierozsądnego polskiego nacjonalizmu przy pomocy nauczania"
na pracę nauczyciela w "oddalonych od Polski guberniach" jesienią 1824
r. opuszcza Litwę. Pięcioletni pobyt w Rosji odegrał ważną rolę w życiu
Mickiewicza. Najpierw przebywał krótko w Petersburgu, potem w Odessie (
skąd odbył w r. 1825 wycieczkę na Krym, jej owocem będą Sonety krymskie
). W Moskwie i Petersburgu wszedł w środowisko elity intelektualnej i
towarzyskiej. Zyskał sławę poety romantycznego, jego improwizacje
wzbudzały w salonach powszechny zachwyt. Poznał poetów rosyjskich, m.in.
Puszkina, zaprzyjaźnił się z niektórymi dekabrystami (K. Rylejew, A.
Biestużew). W 1826 r. w Moskwie publikuje Sonety, w 1828 r. w
Petersburgu Konrada Wallenroda. W maju 1829 r., na angielskim parowcu
płynącym do Hamburga, opuścił Rosję. Adam Mickiewicz podróżował po
Europie: Niemcy (w Berlinie słuchał wykładów Hegla, w Weimarze poznał
Goethego, w Bonn A. W. Schlegla), Czechy (poznał V. Hankę), Szwajcaria,
Włochy. W Rzymie doszła go wieść o wybuchu powstania w Warszawie. Nie
wziął w nim udziału, choć z fałszywym paszportem wyruszył do kraju
(dotarł do Wielkopolski). W marcu 1832 r. Mickiewicz jedzie do Drezna.
Tu powstają: III cz. Dziadów (wyd. Paryż 1832), fragmenty tłumaczenia
Giaura Byrona. W lipcu tego roku wyjeżdża do Paryża, w którym z
niewielkimi przerwami spędzi resztę życia. Początkowo włączył się w
prace emigracji. Został członkiem Towarzystwa Literackiego, Towarzystwa
Litwy i Ziem Ruskich, w 1833 r. był redaktorem i głównym publicystą
"Pielgrzyma Polskiego". Swoje przemyślenia na temat misji Polski i zadań
emigracji zawarł w Księgach narodu polskiego i pielgrzymstwa polskiego
(1832). W r. 1834 wydaje Pana Tadeusza. Adam Mickiewicz ożenił się z
Celiną Szymanowską w 1834 r. Od listopada 1839 wykładał literaturę
łacińską w Akademii w Lozannie, jesienią 1840 r. przerywa działalność
wykładową, , by objąć katedrę literatury słowiańskiej w Collége de
France. W lipcu 1841 r. Mickiewicz poznaje Andrzeja Towiańskiego. Po
rozmowie z nim uwierzy w jego posłannictwo i przyjmie głoszone przezeń
nauki.. Poglądy polityczne Mickiewicza, którym daje wyraz w swoich
wykładach oraz propaganda towianizmu spowodują, że w maju 1844 władze
zawieszą Mickiewicza w czynnościach profesora. W marcu 1848 zorganizował
Legion u boku Józefa Wysockiego, walczący we Włoszech do lipca 1849.
Cele ideowe walki przedstawił w Składzie zasad. Wraz z grupą emigrantów
różnych narodowości zakłada w Paryżu dziennik "Trybuna Ludów". W 1852
otrzymał posadę w Bibliotece Arsenału. Po śmierci żony udaje się do
Turcji, by wesprzeć akcję organizowania legionu polskiego do walki z
Rosją. Rozgoryczony politycznymi starciami, zmęczony fizycznie i
psychicznie nieoczekiwanie umiera w Stambule, prawdopodobnie na cholerę,
26 listopada 1855 r. Zwłoki przewieziono do Francji i pochowano na
cmentarzu w Montmorency. W 1890 r. trumna Mickiewicza została
przeniesiona do katedry wawelskiej w Krakowie.

oprac. D. Twardowska
Copyright © 2017 Gimkam. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Joomla! jest wolnym oprogramowaniem wydanym na warunkach GNU Powszechnej Licencji Publicznej.